Tatry Wysokie · Dolina
Górskie jezioro nad Morskim Okiem z widokiem na ścianę Rysów.
O szlaku
Większość turystów traktuje Czarny Staw pod Rysami jedynie jako przystanek w drodze na Rysy, jednak jego wyjątkowe położenie i tajemniczy wygląd sprawiają, że warto zatrzymać się tu na dłużej. Czarny Staw jest także świetnym celem wędrówki samym w sobie. Już na początku XIX wieku Czarny Staw znalazł się w centrum zainteresowania badaczy. W 1804 roku przybył tu Stanisław Staszic – wybitny uczony i pionier badań Tatr. Podczas swojej wyprawy mierzył głębokość jeziora oraz temperaturę jego wód, próbując lepiej poznać górskie środowisko. Kilkadziesiąt lat później, w 1879 roku, dokładniejsze pomiary przeprowadził Eugeniusz Klemens Dziewulski. Dzięki tym badaniom Czarny Staw stał się jednym z najlepiej poznanych tatrzańskich jezior już w XIX wieku. Za jedno z najpiękniejszych miejsc w całych Tatrach uważał go węgierski alpinista Mór Déchy, który pisał, że jest to najwspanialsza sceneria jeziorna w całym paśmie. Zimą okolica przez długi czas pozostawała niemal niedostępna. Dopiero 31 grudnia 1910 roku nad zamarznięty Czarny Staw dotarła pierwsza udokumentowana grupa turystów. Tworzyli ją ksiądz Walenty Gadowski, Bolesław Łazarski oraz doświadczony przewodnik tatrzański Jakub Gąsienica Wawrytko starszy.
Wędrówka nad Czarny Staw pod Rysami prowadzi przez Morskie Oko, jezioro z niezwykle ciekawą historią. Na przełomie XIX i XX wieku o okolice jeziora rywalizowały Galicja i Węgry. Aby rozstrzygnąć konflikt, międzynarodowy trybunał przyjechał nawet nad Morskie Oko na wizję lokalną. Podczas wizyty komisji nad jezioro przybyło około pięciuset Polaków. Na schronisku zawisła biało-czerwona flaga, a zgromadzeni śpiewali „Mazurka Dąbrowskiego”. Dla Polaków nie był to zwykły spór o granicę, w okresie zaborów stał się symbolem walki o narodową godność. Ostatecznie w 1902 roku niemal cały sporny teren przyznano Galicji, a wiadomość o wyroku wywołała ogromny entuzjazm wśród Polaków.
Wędrując nad Czarnym Stawem pod Rysami, możemy zobaczyć żelazny krzyż stojący nad jego brzegiem. Został on odlany z tatrzańskiego żelaza w Kuźnicach i ustawiony w 1836 roku. Co ciekawe, pierwotnie znajdował się nad brzegiem Morskiego Oka i upamiętniał pobyt biskupa Grzegorza Zieglera w Tatrach w 1823 roku. Dopiero kilkanaście lat później przeniesiono go nad Czarny Staw, gdzie znajduje się do dziś i jest jednym z charakterystycznych elementów krajobrazu.