Tatry Wysokie · Szczyt
Widokowy szczyt nad Morskim Okiem i Doliną Pięciu Stawów z panoramą jezior.
O szlaku
Szczyt Szpiglasowego Wierchu wznosi się nad Doliną Pięciu Stawów, gwarantując rozległą i zachwycającą panoramę każdemu, kto go zdobędzie. Z wierzchołka góry zobaczymy zarówno polskie, jak i słowackie Tatry, w tym Rysy, Świnicę, Kozi Wierch i grań Orlej Perci, całą Dolinę Pięciu Stawów i Dolinę Rybiego Potoku (z widokiem na Morskie Oko).
Trasę na Szpiglasowy Wierch można rozpocząć w Palenicy Białczańskiej, skąd kierujemy się w stronę Wodogrzmotów Mickiewicza, zespołu wodospadów na potoku Roztoka. Ich nazwa nawiązuje do charakterystycznego huku spadającej wody, który szczególnie dobrze słychać po intensywnych opadach. Dawniej wodospady nazywano po prostu Grzmotami. Obecną nazwę otrzymały w 1891 roku z inicjatywy Towarzystwa Tatrzańskiego dla uczczenia sprowadzenia prochów Adama Mickiewicza na Wawel. Co ciekawe, sam poeta nigdy nie odwiedził ani Tatr, ani Podhala.
Dalej szlak skręca z drogi na Morskie Oko w stronę Doliny Pięciu Stawów. Wbrew temu, co sugeruje nazwa, w dolinie jest nie pięć, lecz sześć jezior. Najmniejsze z nich, Wole Oko, przez wiele lat nie było uznawane za pełnoprawny staw, dlatego nie znalazło się w nazwie. Z kolei Wielki Staw Polski to największy i najgłębszy staw w polskich Tatrach. Dolina przez wiele stuleci tętniła pasterskim życiem. Wypas owiec i krów stopniowo zanikł dopiero w XX wieku. Pamiątką po tamtych czasach jest XVII-wieczna kamienna koliba znajdująca się nad Wielkim Stawem. Nad Przednim Stawem położone jest schronisko PTTK, którego historia sięga 1876 roku. Obecny obiekt powstał w latach 1948-1953 i do dziś pozostaje najwyżej położonym schroniskiem PTTK w polskiej części Tatr.
Nazwa „Szpiglasowy” to spolszczenie niemieckich słów Spiessglas lub Spiessglanz, oznaczających antymonit. Historia góry związana jest z jego wydobyciem: w drugiej połowie XVIII wieku powstała kopalnia Szpiglas, jednak złoża okazały się niewielkie i przedsięwzięcie upadło. Prace górnicze prowadzono w okolicach Szpiglasowej Grani i Dolinki za Mnichem. Obecna nazwa szczytu została nadana dopiero w 1951 roku przez Witolda Henryka Paryskiego. Wcześniej Szpiglasowy Wierch nazywany był Hrubym Wierchem, Grubym, Liptowskimi Murami, Miedzianym.
Trasa powrotna ze Szpiglasowego Wierchu prowadzi przez Morskie Oko, jezioro z niezwykle ciekawą historią. Na przełomie XIX i XX wieku o okolice jeziora rywalizowały Galicja i Węgry. Aby rozstrzygnąć konflikt, międzynarodowy trybunał przyjechał nawet nad Morskie Oko na wizję lokalną. Podczas wizyty komisji nad jezioro przybyło około pięciuset Polaków. Na schronisku zawisła biało-czerwona flaga, a zgromadzeni śpiewali „Mazurka Dąbrowskiego”. Dla Polaków nie był to zwykły spór o granicę. W okresie zaborów stał się symbolem walki o narodową godność. Ostatecznie w 1902 roku niemal cały sporny teren przyznano Galicji, a wiadomość o wyroku wywołała ogromny entuzjazm wśród Polaków.